Het wereldberoemde Theater District rond Times Square in Manhattan, New York, vormt het epicentrum van de musical. Om officieel als ‘Broadway-theater’ te kwalificeren, moet een zaal minimaal vijfhonderd zitplaatsen tellen en binnen het afgebakende theaterdistrict liggen. New York telt exact 41 van dergelijke zalen. Slechts een klein percentage van alle producties weet hier de torenhoge productiekosten terug te verdienen, laat staan jarenlang volle zalen te trekken.
Waar de meeste theaterstukken na enkele maanden geruisloos van het affiche verdwijnen, groeide een select gezelschap uit tot culturele iconen die decennialang avond aan avond werden opgevoerd. Dit zijn de tien langstlopende musicals in de geschiedenis van Broadway.
10. Mamma Mia! (5.758 voorstellingen)
Voordat de aanstekelijke liedjes van Benny Andersson en Björn Ulvaeus New York veroverden, had de show al een succesvolle reeks voorstellingen in Londen, San Francisco en Chicago achter de rug. Op 18 oktober 2001 opende de musical in het Winter Garden Theatre, amper een maand na de aanslagen van 11 september. Juist in die sombere periode bleek het publiek massaal behoefte te hebben aan ongecompliceerd theater vol herkenbare popklassiekers.
Het script van Catherine Johnson weeft 22 hits van ABBA door een komisch familieverhaal op een zonnig Grieks eiland. De twintigjarige Sophie wil voor haar bruiloft achterhalen wie haar biologische vader is en nodigt achter de rug van haar moeder Donna drie voormalige minnaars uit. Na een indrukwekkende speelperiode van veertien jaar viel op 12 september 2015 het doek, waarmee de voorstelling jarenlang de negende plek in de geschiedenisboeken bezette.
9. The Book of Mormon (ruim 5.760 voorstellingen)
Toen South Park-bedenkers Trey Parker en Matt Stone samen met componist Robert Lopez (bekend van Avenue Q) een musical over het mormonisme aankondigden, verwachtte de theaterwereld een nietsontziende parodie. De première op 24 maart 2011 in het Eugene O’Neill Theatre overtrof echter alle verwachtingen: de voorstelling combineerde nietsontziende satire met een verrassend oprechte ode aan de gouden eeuw van het klassieke Broadway-theater.
Het verhaal volgt twee naïeve jonge zendelingen, Elder Price en de sociaal onhandige Elder Cunningham, die op missie worden gestuurd naar een door krijgsheren en armoede geteisterd dorp in Oeganda. De show won negen Tony Awards, sleepte een Grammy in de wacht en is inmiddels de langstlopende productie in de geschiedenis van het Eugene O’Neill Theatre. Doordat de voorstelling nog altijd wekelijks volle zalen trekt, stootte deze hit Beauty and the Beast uit de top 10 en passeerde het inmiddels ook Mamma Mia!.
8. Oh! Calcutta! (5.959 voorstellingen)
De Broadway-revue Oh! Calcutta! geldt als de vreemde eend in de bijt in deze ranglijst. De show van de Britse theatercriticus Kenneth Tynan bevat geen doorlopend verhaal, maar bestaat uit een aaneenschakeling van satirische sketches over seksualiteit, geschreven door auteurs als Samuel Beckett, John Lennon en Sam Shepard. De productie begon in 1969 als een bescheiden Off-Broadway experiment, maar verhuisde in 1976 naar Broadway. Doordat de cast een groot deel van de voorstelling volledig naakt speelde, veroorzaakte de revue aanvankelijk controverse bij conservatieve critici. Dat weerhield het publiek er niet van om dertien jaar lang massaal kaartjes te kopen in het Edison Theatre, goed voor bijna zesduizend opvoeringen.
7. A Chorus Line (6.137 voorstellingen)
In tegenstelling tot de meeste theaterkrakers leunt A Chorus Line niet op gigantische decorstukken of extravagante kostuums. De voorstelling, bedacht en geregisseerd door Michael Bennett met muziek van Marvin Hamlisch, speelt zich af op een nagenoeg leeg podium met een eenvoudige witte lijn op de vloer. Centraal staan zeventien ensemble-dansers die auditie doen voor een felbegeerde plek in het achtergrondkoor van een nieuwe musical.
Bennett baseerde de verhaallijnen op openhartige interviews met echte Broadway-dansers, die vertelden over hun onzekerheden, blessures en opofferingen. Na de première in 1975 groeide het sobere werk uit tot een triomf: het won negen Tony Awards en ontving de prestigieuze Pulitzerprijs voor Drama. Toen de productie in 1990 stopte na 6.137 voorstellingen, was het op dat moment de langstlopende musical uit de geschiedenis van Broadway.
6. Les Misérables (6.680 voorstellingen)
De monumentale bewerking van Victor Hugo’s klassieke roman door Claude-Michel Schönberg en Alain Boublil bewees dat een tragisch historisch epos commercieel net zo levensvatbaar was als vrolijk muzikaal vermaak. De doorlopend gezongen partituur volgt ex-gevangene Jean Valjean en zijn levenslange vlucht voor inspecteur Javert tegen het decor van de Parijse studentenopstand van 1832. Na de opening in maart 1987 in het Broadway Theatre speelde de productie meer dan zestien jaar onafgebroken, waarmee het tot op heden de op één na langstlopende West End-import op Amerikaans grondgebied is.
5. Cats (7.485 voorstellingen)
Toen Andrew Lloyd Webber begin jaren tachtig aankondigde dat hij een musical wilde maken op basis van de poëziebundel Old Possum’s Book of Practical Cats van T.S. Eliot, verklaarden theaterbonzen hem voor gek. Een voorstelling over dansende katten op een vuilnisbelt leek op papier een commerciële zelfmoordactie. De innovatieve regie van Trevor Nunn en de atletische choreografie van Gillian Lynne maakten er echter een fenomeen van.
De show opende op 7 oktober 1982 in het Winter Garden Theatre, waar het achttien jaar lang de zalen vulde. Mede dankzij de wereldhit Memory sleepte de productie zeven Tony Awards in de wacht, waaronder die voor Beste Musical. Toen de katten op 10 september 2000 definitief hun spinkracht verloren, had de show het toenmalige record van A Chorus Line ruimschoots verbroken.
4. Wicked (ruim 8.800 voorstellingen)
Gebaseerd op de roman van Gregory Maguire vertelt Wicked de ontstaansgeschiedenis van het magische land van Oz, lang voordat Dorothy daar arriveerde via een tornado. De verhaallijn belicht de complexe vriendschap tussen Elphaba, het met een groene huid geboren buitenbeentje dat later bekend zou staan als de Slechte Heks van het Westen, en de populaire Glinda de Goede Heks.
Tijdens de première op 30 oktober 2003 in het immense Gershwin Theatre waren recensenten opvallend lauw. Het publiek dacht daar echter heel anders over. De chemie tussen hoofdrolspeelsters Idina Menzel en Kristin Chenoweth en de spectaculaire showstopper Defying Gravity van componist Stephen Schwartz transformeerden de titel in een moderne kaskraker.
In april 2023 passeerde Wicked het legendarische record van Cats om de vierde plaats op de eeuwige ranglijst op te eisen. Doordat de productie nog altijd wekelijks volle zalen trekt, staat de teller inmiddels op ruim 8.800 voorstellingen.
3. The Lion King (ruim 11.300 voorstellingen)
Toen Disney Theatrical Productions besloot hun animatiesucces uit 1994 naar het theater te brengen, kozen ze met regisseur Julie Taymor bewust voor een avant-gardistische theatermaker. Taymor weigerde de acteurs in simpele pluchen dierenpakken te hijsen. In plaats daarvan ontwierp ze ingenieuze maskers, steltconstructies en schaduwpoppen waarbij de menselijke spelers achter de dierenfiguren zichtbaar bleven.
De gok betaalde zich dubbel en dwars uit. Sinds de première op 13 november 1997 is de voorstelling in het Minskoff Theatre uitgegroeid tot een cultureel instituut. Financieel gezien is The Lion King zelfs de meest winstgevende theatervoorstelling aller tijden: op Broadway bracht de show al bijna twee miljard dollar aan kaartverkoop op, terwijl het wereldwijde totaal de tien miljard dollar ruimschoots overstijgt.
2. Chicago (ruim 11.700 voorstellingen)
De oorspronkelijke versie van Chicago uit 1975 was met zo’n negenhonderd opvoeringen een bescheiden succes, maar de herneming (revival) uit 1996 herschreef alle theaterwetten. Choreografe Ann Reinking blies het meesterwerk van componist John Kander en tekstschrijver Fred Ebb nieuw leven in met een minimalistisch zwart decor, een zichtbaar orkest op het podium en vlijmscherpe danspasjes in de onmiskenbare stijl van Bob Fosse.
De cynische satire over moordenaressen Roxie Hart en Velma Kelly, die hun misdaden via corrupte media en een gladde advocaat omtoveren tot roem, bleek tijdloos. Sinds de sluiting van The Phantom of the Opera in het voorjaar van 2023 mag Chicago zich officieel de langstlopende actieve show op Broadway noemen, en tevens de langstlopende Amerikaanse musical uit de theatergeschiedenis.
1. The Phantom of the Opera (13.981 voorstellingen)
Geen enkele voorstelling in de geschiedenis van New York komt in de buurt van de marathonreeks die Andrew Lloyd Webbers gotische liefdesdrama neerzette in het Majestic Theatre. Vanaf de openingsavond op 26 januari 1988 tot aan de emotionele slotavond op 16 april 2023 was de show 35 jaar lang onafgebroken te zien, een ongeëvenaard record in de mondiale theatergeschiedenis.
De musical, gebaseerd op de roman van Gaston Leroux uit 1910, werd beroemd om zijn weelderige decors, de vallende kristallen kroonluchter en de muzikale krachtmeting tussen het mismaakte spook in de catacomben en zijn muze Christine Daaé. De originele Broadway-cast, met Michael Crawford en Sarah Brightman, zette een standaard neer die duizenden keren door opvolgers werd herhaald.
Toen het doek na exact 13.981 voorstellingen definitief viel, had de productie meer dan twintig miljoen bezoekers verwelkomd en ruim 1,3 miljard dollar binnengehaald. Met een voorsprong van ruim tweeduizend voorstellingen op de nummer twee zal dit record naar verwachting nog decennialang onaantastbaar blijven.
en Hamilton!!!
Hoewel het echter een klein detail is, moet er toch een kleine nuance gemaakt worden bij het onderdeel van Les Misérables. Het verhaal handelt niet over de Franse Revolutie, maar over de juni-opstand van 1832. Deze opstand vond enkel in Parijs plaats, en duurde slechts enkele dagen. Het was het doel van de opstandelingen om koning Louis Philippe af te zetten, maar dit mislukte. Victor Hugo, de schrijver van Les Misérables, was zelf aanwezig in Parijs ten tijde van deze opstand, en kam er bij ongeluk middenin terecht. De gebeurtenis inspireerde hem om er een roman over te schrijven, dat dertig jaar later uitkwam.
Het is een vaak voorkomende fout om het boek toe te schrijven aan bekendere revoluties in Frankrijk, zoals de revolutie van de jaren 1790, 1830 en 1848. Het is echter vooral dankzij het boek van Hugo dat de opstand van 1832 enige bekendheid heeft gekend.
Voor de rest is het een erg interessant artikel.