Welk land heeft de meeste eilanden ter wereld? Met maar liefst 267.570 officieel geregistreerde eilanden heeft Zweden met afstand de meeste eilanden ter wereld, op de voet gevolgd door Noorwegen en Finland. Hoewel veel mensen bij eilanden direct denken aan tropische archipels in Zuidoost-Azië of het Caribisch gebied, zijn het juist de noordelijke landen die dankzij vroegere ijstijden tienduizenden rotseilanden en scherenkusten bezitten.
De onderstaande ranglijst rangschikt de tien landen met het grootste aantal eilanden op basis van officiële cartografische en kadastrale instanties. Sommige eilanden zijn enorm groot, maar het overgrote deel bestaat uit ongerepte, onbewoonde rotseilanden in kustwateren en binnenmeren. Door moderne satelliet- en radartechnologie worden de officiële eilandenaantallen door overheden nog geregeld naar boven bijgesteld.
1. Zweden – 267.570 eilanden
Zweden voert de wereldranglijst soeverein aan met maar liefst 267.570 getelde eilanden volgens de officiële registers van Statistics Sweden (SCB). Het landschap dankt deze ongekende versnippering aan de laatste ijstijd, toen zware gletsjers het landschap uitsleten en bij het terugtrekken een doolhof van rotseilanden, eilandjes en zandbanken (de befaamde skärgård) achterlieten.
Het overgrote deel van deze eilanden is volledig ongerept: op minder dan duizend eilanden wonen mensen permanent. Beroemde clusters zijn de Scherenkust van Stockholm, die uit zo’n 30.000 eilanden bestaat, en de granieten rotseilanden van Bohuslän aan de westkust. Daarnaast telt Zweden meer dan 100.000 eilanden die niet in zee liggen, maar in uitgestrekte binnenmeren zoals het Vänern- en Vätternmeer. Dankzij het Zweedse allemansrecht (allemansrätten) mag iedereen vrij varen, aanmeren en wildkamperen op de onbewoonde eilanden.
2. Finland – 179.584 eilanden
Finland bezet met 179.584 officieel geregistreerde eilanden van minimaal honderd vierkante meter de tweede plek op deze lijst. Een uniek kenmerk van de Finse geografie is dat meer dan de helft hiervan (ongeveer 98.050 eilanden) niet in de Oostzee ligt, maar verspreid ligt over de bijna 188.000 zoetwatermeren in het Finse Merenplateau, met name in het Saimaameer.
Aan de zuidwestkust van het land ligt de Finse Scherenzee (Saaristomeri) die overgaat in de autonome, Zweedstalige eilandengroep Åland. Dit gebied herbergt meer dan 50.000 eilanden en rotspunten en geldt als een van de meest doolhofachtige kustzones op aarde. Langs de Botnische Golf doet zich bovendien een bijzonder geologisch fenomeen voor: door postglaciale opheffing veert de bodem jaarlijks tot wel een centimeter omhoog, waardoor er elk jaar letterlijk nieuw landoppervlak en verse eilandjes boven de zeespiegel uitrijzen.
3. Noorwegen – circa 239.057 eilanden
In traditionele internationale overzichten werd Noorwegen decennialang genoteerd met circa 50.000 grotere eilanden. Wie echter de officiële registraties van de Noorse kadasterdienst Kartverket raadpleegt, ontdekt dat het land maar liefst 239.057 geregistreerde eilanden bezit, aangevuld met nog eens 81.000 kleinere rotsscharen. Daarmee strijdt Noorwegen in de praktijk rechtstreeks met Zweden om de mondiale koppositie.
Door deze eindeloze archipels en diep uitgesleten fjorden bezit Noorwegen een van de langste kustlijnen ter wereld (ruim 100.000 kilometer). De eilanden variëren van de dramatische bergpieken van de Lofoten en Vesterålen, die door de warme Golfstroom een verrassend mild zeeklimaat genieten, tot de arctische gletsjereilanden van Spitsbergen (Svalbard) en het afgelegen vulkanische Bouveteiland in de Zuidelijke Oceaan.
4. Canada – circa 52.455 eilanden
Canada telt volgens officiële gegevens van Statistics Canada meer dan 52.000 eilanden. Het leeuwendeel van de oppervlakte bevindt zich in de Canadese Arctische Archipel in het uiterste noorden, waar giganten zoals Baffineiland, Ellesmere-eiland en Victoria-eiland tot de allergrootste eilanden op aarde behoren.
Ook in zoetwaterwateren breekt Canada records: Georgian Bay in Lake Huron (Ontario) staat internationaal bekend als de ‘archipel van de dertigduizend eilanden’. In hetzelfde meer ligt Manitoulin Island, dat met een oppervlakte van ruim 2.700 vierkante kilometer het grootste meereiland ter wereld is; dit eiland bevat zelf weer meer dan honderd zoetwatermeren, die op hun beurt ook weer eilandjes herbergen.
5. Indonesië – circa 17.508 eilanden
Indonesië is de grootste archipelstaat ter wereld en strekt zich uit over een afstand van ruim 5.000 kilometer tussen de Indische Oceaan en de Stille Oceaan. Waar oudere schattingen spraken van 13.400 eilanden, heeft het Indonesische agentschap voor geospatiale informatie (BIG) in samenwerking met de Verenigde Naties inmiddels meer dan 17.500 eilanden officieel geregistreerd, waarvan er naar schatting 6.000 permanent worden bewoond.
Naast de bekende giganten zoals Sumatra, Java en Sulawesi omvat het land duizenden ongerepte koraaleilanden en vulkanische atollen. Bekijk hier de top 10 grootste eilanden van Indonesië. Terwijl eilanden als Bali en Lombok wereldberoemde toeristenmagneten zijn, herbergen afgelegen eilandengroepen zoals Raja Ampat en de Molukken de hoogste mariene biodiversiteit op aarde.
6. Australië – 8.222 eilanden
Geoscience Australia registreert 8.222 officiële eilanden binnen het Australische maritieme grondgebied. Het Australische vasteland zelf wordt in de fysische geografie geclassificeerd als een continentale landmassa en telt daardoor niet mee als eiland in deze lijst.
Het grootste eiland van het land is de zuidelijke eilandstaat Tasmanië (ruim 68.000 km²), gevolgd door Melville Island nabij Darwin en K’gari (voorheen Fraser Island), dat met een lengte van ruim 120 kilometer het grootste zandeiland ter wereld is. Voor natuurliefhebbers is Kangaroo Island ten zuidwesten van Adelaide een icoon dankzij zijn populaties kangoeroes, koala’s en zeeleeuwen, terwijl in het noordoosten de paradijselijke Whitsundayeilanden langs het Groot Barrièrerif liggen.
7. De Filipijnen – 7.641 eilanden
De archipel van de Filipijnen stond decennialang in alle schoolboeken bekend met 7.107 eilanden. Na een grootschalig cartografisch onderzoek met geavanceerde satellietradars door de overheidsdienst NAMRIA werd dit getal in 2016 officieel verhoogd naar 7.641 eilanden. Ongeveer tweeduizend eilanden zijn bewoond.
De archipel is geografisch opgedeeld in drie hoofdgroepen: Luzon in het noorden, de centrale eilandengroep Visayas en Mindanao in het zuiden. Luzon en Mindanao zijn samen goed voor zo’n tweederde van het totale landoppervlak. De overige duizenden eilanden kenmerken zich door spectaculaire kalksteenformaties die loodrecht uit het turquoise water oprijzen, zoals in de baaien van Palawan en Coron.
8. Japan – circa 14.125 eilanden (voorheen 6.852)
Japan kende in februari 2023 een historische statistische verschuiving. Sinds 1987 hanteerde de Japanse kustwacht een officieel aantal van 6.852 eilanden. Een grootschalig heronderzoek door de Geografische Informatieautoriteit van Japan (GSI), waarbij gebruik werd gemaakt van moderne digitale vectorkaarten en luchtfotografie, bracht het officiële aantal op maar liefst 14.125 eilanden met een omtrek van minimaal honderd meter.
De vier grote hoofdeilanden (Honshu, Hokkaido, Kyushu en Shikoku) beslaan 98 procent van het totale landoppervlak van de eilandboog. Slechts zo’n 430 van de Japanse eilanden zijn permanent bewoond. Beroemd is het verlaten rotseiland Hashima (beter bekend als Gunkanjima), dat in de negentiende eeuw een dichtbevolkte onderzeese steenkoolmijn huisvestte. Na de sluiting van de mijnen in 1974 raakten de betonnen flatgebouwen in verval; tegenwoordig staat het bekend als een fascinerend spookeiland dat is opgenomen op de UNESCO-Werelderfgoedlijst.
9. Het Verenigd Koninkrijk – 6.289 eilanden
Het Verenigd Koninkrijk telt volgens de officiële metingen van de Britse cartografische dienst (Ordnance Survey) 6.289 eilanden en rotspunten. Het leeuwendeel van deze eilandenrijkdom bevindt zich in Schotland, dat in zijn eentje al meer dan 790 eilanden telt, waarvan er nog geen honderd permanent bewoond zijn.
De Schotse eilandengroepen omvatten de Binnen- en Buiten-Hebriden, de Orkneyeilanden en de noordelijke Shetlandeilanden, bekend om hun ruige kliffen en prehistorische nederzettingen. Het eiland Skye geldt met zijn vulkanische rotspieken van de Quiraing als een van de meest fotogenieke wandelbestemmingen van Europa. Eilanden zoals Man en de Kanaaleilanden (Jersey en Guernsey) zijn Brits Kroonbezit en genieten een autonome status buiten het Verenigd Koninkrijk.
10. De Bahama’s – circa 3.200 eilanden
Het Gemenebest van de Bahama’s sluit de top tien af. Deze soevereine archipel in de Atlantische Oceaan ligt ten noorden van Cuba en ten oosten van de Amerikaanse staat Florida. Het land telt ongeveer zevenhonderd grotere eilanden en meer dan 2.400 kleine zand- en koraaleilanden (lokaal aangeduid als cays).
Slechts zo’n dertig tot veertig van deze eilanden zijn bewoond. Het grootste landoppervlak is te vinden op Andros, maar meer dan zeventig procent van de circa 400.000 Bahamanen woont op het kleinere eiland New Providence, waar de hoofdstad Nassau ligt. De economie steunt zwaar op internationaal luxetoerisme, cruiseschepen en offshore bankieren rondom de hagelwitte zandbanken en koraalriffen.
je moeder heet henk